Phạt đền là gì? Trong bóng đá hiện đại, phạt đền là một trong những tình huống mang tính quyết định cao, có thể thay đổi hoàn toàn cục diện trận đấu chỉ trong vài giây. Không chỉ cầu thủ mà cả khán giả và trọng tài đều cần nắm rõ các quy định, cách xác định lỗi và thực hiện phạt đền đúng luật, từ sân 11 người đến futsal (sân 5 người). Bài viết dưới đây tổng hợp đầy đủ các quy định và luật phạt đền mới nhất 2025, giúp bạn hiểu chi tiết từng bước của tình huống này.
Phạt đền là gì? Khi nào đội bóng được hưởng phạt đền?
Phạt đền (Penalty) là hình thức đá phạt trực tiếp được trọng tài trao cho đội tấn công khi cầu thủ phòng ngự phạm lỗi trong vùng cấm địa của đội nhà. Đây là cơ hội ghi bàn gần như trực tiếp, với khoảng cách:
- 11 mét đối với sân 11 người (sân lớn).
- 6 mét đối với sân 5 người (futsal).
Các lỗi thường dẫn đến phạt đền gồm:
- Va chạm thô bạo hoặc kéo ngã cầu thủ trong vòng cấm.
- Dùng tay chơi bóng một cách cố ý hoặc vô ý khi tay ở vị trí “mở rộng bất thường”.
- Kéo áo, ngáng chân, đẩy người cản trở pha tấn công hợp lệ.
Hiểu rõ các tình huống này giúp cả cầu thủ và khán giả nắm bắt quyết định của trọng tài chính xác hơn, hạn chế tranh cãi không cần thiết.
Luật phạt đền theo FIFA & IFAB cập nhật mới nhất
Theo bộ luật bóng đá quốc tế do FIFA và IFAB ban hành (Luật 14 – Penalty Kick), quy trình thực hiện phạt đền được quy định chi tiết:
- Bóng phải được đặt chính xác trên chấm phạt đền.
- Cầu thủ thực hiện phải được xác định trước khi đá.
- Thủ môn phải đứng trên vạch vôi, ít nhất một phần bàn chân chạm vạch khi cú sút được thực hiện.
- Các cầu thủ còn lại phải đứng ngoài vòng cấm, ngoài cung phạt đền và cách chấm phạt đền tối thiểu 9,15 m.
Nếu vi phạm các quy tắc trên, trọng tài có thể yêu cầu đá lại hoặc hủy bàn thắng tùy tình huống.
Luật phạt đền sân 11 người (11v11)
Trong bóng đá sân lớn, các điểm quan trọng tổng hợp từ 98Win cần nhớ:
- Chấm phạt đền được đặt cách khung thành 11 m.
- Chỉ những lỗi xảy ra trong vùng 16m50 mới dẫn tới phạt đền.
- Trong loạt sút luân lưu, mỗi đội thực hiện 5 lượt đầu, nếu hòa tiếp tục luân phiên từng lượt 1-1.
Mọi cầu thủ phải tuân thủ tuyệt đối luật để tránh bị thổi phạm và làm mất quyền lợi đội nhà.
Luật phạt đền sân 5 người (Futsal)
Futsal là bóng đá trong nhà với không gian nhỏ, nhịp độ nhanh nên luật phạt đền cũng được áp dụng nghiêm ngặt:
- Chấm đá phạt cách khung thành 6 m.
- Khi đội bóng phạm từ lỗi tổng hợp thứ 6 trở đi trong mỗi hiệp, đối phương được hưởng đá phạt thứ hai (10 m).
- Thủ môn phải giữ vị trí trên vạch và không được bước lên trước khi bóng rời chân người sút.
Với đặc thù sân nhỏ, mọi lỗi và vị trí đều được giám sát nghiêm ngặt nhằm đảm bảo công bằng trận đấu.
Vai trò và giới hạn của thủ môn
Thủ môn là nhân tố quyết định trong tình huống phạt đền. Tuy nhiên, họ chịu các giới hạn sau:
- Ít nhất một chân phải chạm vạch khi cầu thủ thực hiện cú sút.
- Không được di chuyển lên trước vạch trước khi bóng được đá.
- Được phép nhảy, đổ người nhưng không làm động tác gây nhiễu loạn quá mức.
Vi phạm có thể dẫn đến việc trọng tài rút thẻ hoặc yêu cầu đá lại.
Các tình huống tranh cãi thường gặp
Những người theo dõi tin tức 98Win chia sẻ: Dù có VAR, phạt đền vẫn là nguyên nhân chính gây tranh cãi. Một số tình huống phổ biến gồm:
- VAR xác định bóng chạm tay: Tay ở vị trí không tự nhiên sẽ bị thổi phạt dù không cố ý.
- Thủ môn rời vạch sớm: VAR soi từng khung hình và có thể yêu cầu đá lại.
- Lỗi hai chạm: Nếu cầu thủ chạm bóng hai lần liên tiếp mà không chạm người khác, bàn thắng bị hủy.
Việc nắm rõ luật giúp cầu thủ và khán giả tránh tranh cãi không cần thiết.
Phạt đền trong loạt sút luân lưu
Loạt luân lưu chỉ dùng khi trận đấu hòa sau hiệp phụ. Quy định gồm:
- Mỗi đội chọn 5 cầu thủ thực hiện lượt đầu.
- Nếu hòa tiếp tục sút luân phiên từng lượt 1-1.
- Bàn thắng trong luân lưu không tính vào tỷ số chính thức trận đấu.
Mọi quy tắc cho cầu thủ và thủ môn vẫn áp dụng như đá phạt đền chính thức.
Cầu thủ cần lưu ý khi thực hiện phạt đền
- Không “nhấp nhả” hay dừng hẳn chạy đà nhằm đánh lừa thủ môn.
- Thực hiện cú sút ngay sau hiệu lệnh trọng tài.
- Có thể đá bồi nếu bóng bật ra từ thủ môn hoặc xà ngang (trừ luân lưu).
Mọi hành vi lừa trọng tài hoặc phá luật có thể khiến cú sút bị hủy hoặc phải thực hiện lại.
Lịch sử và phát triển luật phạt đền
Luật phạt đền ra đời cuối thế kỷ 19 nhằm giảm bạo lực và ngăn chặn chơi xấu trong vòng cấm. Qua thời gian, luật đã được cập nhật nhiều lần:
- Áp dụng VAR để tăng độ chính xác.
- Giới hạn di chuyển của thủ môn trên vạch.
- Điều chỉnh quy định chạm tay phù hợp tốc độ bóng đá hiện đại.
Mọi thay đổi nhằm đảm bảo công bằng, minh bạch và nâng cao trải nghiệm cho người xem.
Phạt đền không chỉ là cơ hội ghi bàn mà còn là yếu tố quyết định cục diện trận đấu. Hiểu rõ phạt đền là gì và luật giúp cầu thủ thi đấu hiệu quả hơn và khán giả theo dõi trận đấu trọn vẹn, chính xác và đầy cảm xúc. Một quả phạt đền có thể làm nên lịch sử – vì thế luật về phạt đền luôn được quan tâm đặc biệt.
